एक समय नेपाली सिने जगतमा चर्चाको शिखरमा पुगेकी अभिनेत्री हुन्, करिश्मा मानन्धर । एउटा जमाना यस्तो थियो, राजेश हमाल र करिश्मा मानन्धरबिना फिल्म नै बन्दैन्थे । यो जोडी नभएको सिनेमा पाउन मुश्किल थियो । 

तर, समय सधैँ  करिश्माको बसमा रहेन । समयको चक्र घुमिरह्यो । त्यो चक्रसँगै उनको सिनेयात्रा अघि बढ्यो । करिब आधा दशक अमेरिका बसिन्, उनी । त्यसपछि विभिन्न फिल्ममा काम त गरिन् तर, दर्शकको ऊबेलाको माया पाउन सकिनन् । केही समय उनी राजनीतिमा पनि सक्रिय भइन् । 

ललितपुर, झरुवासारीमा ४३ वर्षअघि जन्मिएकी उनी २०४२ सालमा पहिलो नेपाली सिनेमा ‘सन्तान’मा अभिनय गर्दा १४ वर्षकी थिइन् । भुवन केसीसँग गरेको अभिनय उनका लागि सिने क्षेत्रको पहिलो खुड्किलो बन्यो । त्यसपछि ‘मायालु’, ‘ट्रक ड्राइभर’, ‘भाउजू’, ‘साथी’, ‘रणभूमि’, ‘बसन्ती’, ‘बासुदेव’लगायत दर्जनौँ हिट फिल्म दिइन् । सयौँ फिल्ममा अभिनय गरिन् । 

सन् २००७ मा उत्कृष्ट अभिनेत्रीको अवार्डसमेत जितेकी उनले निर्देशक विनोद मानन्धरसँग विवाह गरिन् । चार दशकको उमेर पार गरेपछि उनले छुटेको स्कुलको पढाई पूरा गरिन् । आफ्नो जीवनबाट निराश नभएको उनको भनाइ छ । भन्छिन्, ‘जीवनसँग मलाई कुनै गुनासो छैन । सिनेमा क्षेत्रमा जे गरेँ राम्रो गरेँ ।’ उनलाई पहिला जीवन उत्सवजस्तो लाग्थ्यो । गम्भीर मुद्रामा उनी भन्छिन्, ‘जीवन उत्सवजस्तो लाग्थ्यो । अहिले थाहा पाएँ, जो सँग पुगीसरी छ त्यसका लागि मात्र जीवन उत्सव रहेछ । जो सँग केही छैन उनीहरूको लागि केको उत्सव ?’ 

लाखौँ दर्शकको मनमा बस्न सफल अभिनेत्रीको जीवनप्रतिको बुझाइ गहिरो लाग्छ । उनी पहिला सकारात्मक सोच्नुपर्छ भन्थिन् मात्र । तर, अहिले त्यो दृष्टिकोणमा परिवर्तन गरेकी छिन् । भन्छिन्, ‘सकारात्मक सोच्नुपर्छ । सब ठीक हुन्छ भन्थेँ पहिला । तर, अहिले बुझ्दैछु पोजिटिभ हुँदाहुँदै कतिपय कुरा नहुँदो रहेछ ।’ 

 तत्कालिन नयाँ शक्ति पार्टीको नेतृको रूपमा सक्रिय हुँदा उनी देशका विभिन्न ठाउँमा पुगिन्  । मधेशका मुसहर बस्तीमा समेत पुगिन् । डोमको बस्तीमा पुगिन् । उनी भन्छिन्, ‘मुसहरहरू  अझै गरिबीको रेखामुनि छन् । २१ औँ शताब्दीमा पनि नेपालीहरूलाई यति पछाडि देख्दा दुःख लाग्यो । कसैको खुट्टामा चप्पल छैन । आङ लुगासमेत छैन । अरू बोल्दा जिल्ल परेर सुनिरहेका हुन्छन् । तराई निकै पछाडि भएको महसुस गरेँ ।’

करिश्माले सिनेमाका दृश्यमा विधुवा, टुहुरा, दुःखी मान्छेको भूमिका गरिन् । तर, वास्ताविक जीवनमा दुःख कस्तो हुन्छ मसहुस गरिनन् । जीवन सिनेमाको दृश्यजस्तो मात्रै नरहेको उनको बुझाइ छ । भन्छिन्, ‘सिनेमामा धेरै व्यस्त भएँ । वास्तविक जीवनमा दुःख कस्तो हुन्छ भोग्ने अवसर पाइनँ ।’ रिलको जीवनभन्दा रियल जीवन भोग्न अमेरिका गएको उनी बताउँछिन् । ‘बिहानदेखि बेलुकीसम्म फिल्मको काम मात्रै । जिन्दगीलाई हेर्ने फुर्सद भएन । त्यही भएर म भागेर जीवन बुझ्न अमेरिका गएकी हुँ ।’ समाजलाई बुझ्ने अवसर नपाएको उनी बताउँछिन्, ‘सुटिङ प्रायः सुन्दर लोकेसनमा हुन्थ्यो । मान्छे देखेर मान्छे तर्सिने ठाउँमा पनि पुगेँ । कुरा गर्न जाँदा कान्लैकान्ला फाल हान्दै भागेको पनि देखेँ । त्यस्तो पनि रहेछ हाम्रो मुलुकमा । आजसम्म वास्तविक समाज बुझ्नै पाएको रहेनछु ।’
सिनेमा पहिलाको जस्तो नभएको उनी बताउँछिन् । आर्यन फेसको दबदबा रहेको क्षेत्रमा दयाहाङ राईलगायत अन्य फेसको ‘भ्यालु’ बढ्नु सुखद भएको उनी बताउँछिन् । भन्छिन्, ‘हिजो आर्यन फेस मात्रै हुँदा नेपाली सिनेमाले बजार गुमाएको थियो । आज दयाहाङ राई लगायतको आगमनले नेपाली बजार ठूलो भएको छ ।’ मधेशबाट समेत राम्रो कलाकार आउनुपर्ने विचार करिश्माको छ । भन्छिन्, ‘तराईको बजार हामीले अहिलेसम्म आफ्नो पक्षमा ल्याउन सकेका छैनौँ । त्यहाँबाट पनि नेपाली सिनेमामा कलाकार आउनुपर्छ ।’ सबैतिरको फेस आउँदा मात्रै सिंगो नेपालको प्रतिनिधित्व हुने उनको बुझाइ छ ।